موارد استفاده:
آنتيموان به طور فزاينده اي درصنعت نيمه رسانا در توليد لامپ هاي دوقطبي،
آشكارسازهاي مادون قرمز (Infra-red) ، توليد ديسک هاي
ديجيتاليDVD و فولادهاي
مغناطيسي استفاده مي شود.
آنتيموان در تجهيزات انتقال برق و لحيمكاري، در آلياژها براي افزايش استحكام،
سختي و مقاومت در برابر خوردگي شيميايي (آلياژ سرب-آنتيموان) كه اين آلياژها در
ورقهها، اتصال دهندهها و پايانههاي باتريهاي سرب- اسيد، مهمات سازي و انفجار،
لحيم کاري، عايقكاري مخازن، لولهها و پمپهاي مقاوم در برابر خوردگي، ورقههاي
ساخت سقف هاي کاذب ، تزئينات داخلي منازل و سپرهاي راديواکتيو مقاوم در مقابل
اشعه گاما و ايکس و روكش سيم كاربرد دارد.
آنتيموان در باتريها ، مواد ضد آتش، رنگهاي لعابي، لاستيك، پلاستيك، سراميك،
گلوله اي ردياب، غلاف سيم و كابل و انواع لوازم آرايشي و . . . استفاده مي گردد.
مواد مركب آنتيموان در اشكال اكسيدي، سولفيدي، آنتي مونات سديم، تري كلريد
آنتيموان در ساخت مواد مركب ضد آتش ( آتش زدا ) ، سراميك لعابي، شيشه، رنگ و
سفال استفاده مي شود.
نقش آنتيموان در باتريهاي معمولي ، هيبريدي و اسيد ـ سرب، افزايش مقاومت و
ظرفيت ورقهها، تسمهها و پايانهها است. بعلاوه آنتيموان سبب هيدروژنزدايي در
ورقهها شده كه براي منفذدار كردن و تبخير الكتروليت لازم است. كمتر از 1%
آنتيموان، سختي آلياژهاي سرب ـ قلع را افزايش ميدهد. در صنعت نيمههادي اكسيد
آنتيموان با درجه خلوص بالا (<8/99%) به عنوان كاتاليزور براي تشكيل تركيبات
بين فلزي آنتيموانيد، گاليوم، آلومينيوم و اينديوم (ديودها و آشكاركنندههاي
مادون قرمز) استفاده ميشود.
اكسيد آنتيموان به همراه هالوژنهايي مانند كلر و برم، تركيباتي را تشكيل
ميدهند كه خواص آتشزدايي و اطفاء حريق داشته و از گسترش آتش در مواد پلاستيکي و
پليمرها و در پلياسترهاي بسيار متراكم، نايلونها، منسوجات، كاغذ، رنگ، لاستيك و
چسبها جلوگيري مي کند .
اكسيد آنتيموان براي ازبين بردن حبابها در شيشههاي نوري (دوربين، فتوكپي،
ذرهبين ) و به عنوان كاتاليزور پليمريزاسيون مصرف ميشود. همچنين اكسيد آنتيموان
، تركيب حدواسط براي ساخت ديگر تركيبات آنتيموان است.
پنتااكسيد آنتيموان: خاصيت تأخير اندازي آتشگيري براي منسوجات (افزايش
مقاومت پارچه دربرابر آتش)
آنتيموانيد سديم: براي تأخير در آتشگيري منسوجات (افزايش مقاومت پارچه در
برابر آتش) و تأخير كلرزدائي (در برخي انواع شيشه هاي
خاص)
آنتيموانات سديم: در قطب کاتد ( ميله شيشه اي آن ) و در توليد شيشه هاي CRT
لنزهاي دوربين ، دستگاه هاي فتوکپي ، دستگاه هاي تلويزيوني و انواع سراميک ها .
پنتاسولفيد آنتيموان (Sb2S3): در ولكانيزه كردن لاستيك، رنگدانه،
تريسولفيد آنتيموان، پيش ماده مهمات، دودزا، رنگدانة منعكس كننده اشعه ماوراء
بنفش در رنگهاي استتار كنندة جنگي.
: تريكلريد آنتيموان: داروسازي، كاتاليزور.
تري اكسيد آنتيموان
تري اكسيد آنتيموان مهمترين ماده مركب آنتيموان است و در تثبيت حرارتي PVC ،
كاربرد ضد حريق دارد كه شامل انواع لباس ، ايمني مغازه ها، هواپيما، اتومبيلو
ماده رنگي پلاستيک ها در برابر عوامل مخرب و در ترکيبات آلي استفاده مي شود .
استانداردها: كانة با درجة شيميايي: به اندازه كافي خالص باشد تا اكسيد،
كلريد و ديگر تركيبات را مستقيما ايجاد كند،
As,Pb < 0.25%، و بدون هيچ ناخالصي فلزي < 1/0% .
اكسيد آنتيموان خام < 98% Sb2O3 .
اكسيد آنتيموان تجاري: 5/99 تا 2/99% Sb2O3، با ناخالصيهايي مانند Ti, Fe و
As.
فلز آنتيموان: درجة A: حداقل 8/99% آنتيموان، و حداكثر 05/0% As و 1/0% S ،
15/0% Pb و 05/0% ديگر عناصر.
درجة B: حداقل 5/99% آنتيموان و حداكثر 1/0% As ، 1/0% S ، 2/0% Pb و 1/0%
عناصر ديگر.
بازيافت:
قراضههاي كهنه آنتيموان، بويژه بيشتر آلياژهاي سرب آنتيموان كه از ذوب سرب
ثانويه و ورقههاي باتريهاي سربي بدست ميآيد بطور گستردهاي در توليد مجدد
باطريها به كار ميرود، به علاوه مقدار اندكي نيز از Babbitt، لحيمكاري و فلزات
چاپي. قراضه هاي نو نيز از بقاياي فرآيند ساخت بازيافت
ميگردد.
جايگزينها :
در باتري ازگرافيت، باتريهاي سرب ، كلسيم، ليتيم ، منگنز وخاكهاي كمياب.
تأخيرانداز دربرابر آتشگيري: براتها، تركيبات برم، هيدروكسيد منيزيم،
تركيبات فسفر بدون هالوژندار.
افزودني سختكننده: قلع، كلسيم، كادميوم، سلنيوم، استرانسيوم، گوگرد.
تيرهكننده: تيتانيوم، روي، سرب، زيركونيوم، ك
رنگدانه: تيتانيوم، روي، كروم، قلع، زيركونيوم |